Jak stworzyć biznesplan?
 

Dobry pomysł i motywacja do działania to dopiero początek drogi każdego przyszłego przedsiębiorcy. Trzeba jeszcze "przełożyć" pomysł na biznesplan oraz znaleźć kapitał.



Jak sporządzić biznesplan?

Każda działalność gospodarcza, nawet najmniejsza, musi być starannie zaplanowana. Każda firma powinna sporządzić biznesplan, czyli dokument, który krok po kroku opisuje, jakie są jej cele i jak będą one realizowane.

Plan przedsięwzięcia gospodarczego nazywa się biznesplanem. Biznesplan polega na opracowaniu harmonogramu działań, czyli określeniu niezbędnych prac i terminów ich realizacji, a także skonstruowaniu szczegółowego planu finansowego zawierającego wszystkie pozycje kosztowe.



Biznesplan powinien przedstawiać:

> atuty przedsiębiorstwa, czyli jego mocne strony,
> szanse na rynku i uzyskiwanie zysku,
> aktualny stan firmy,
> przyszłe perspektywy i zamierzenia (plany działania związane z firmą),
> realne trudności, z jakimi mierzy się przedsiębiorstwo (jego słabe strony i zagrożenia).

Schemat biznesplanu


I. OPIS FIRMY
1. Nazwa firmy.
2. Adres siedziby.
3. Data powstania firmy.
4. Forma prawna firmy i liczba wspólników.
5. Rejon działalności.
6. Liczba pracowników.
7. Godziny otwarcia.
8. Cele, jakie firma chce osiągnąć (np. wielkość sprzedaży w ciągu roku, udział w rynku, wielkość zysku w ciągu roku).

II. PRODUKT
1. Opis produktu.
2. Cechy charakterystyczne produktu.

III. ANALIZA RYNKU - KONKURENCJA
1. Liczba firm na danym rynku oferujących podobne wyroby.
2. Nazwy konkurencyjnych firm.

IV. ANALIZA RYNKU - POPYT
1. Opis potencjalnych klientów.
2. Przewidywana liczba osób, która w ciągu roku zdecyduje się na zakup produktu po danej cenie.

V. MARKETING
1. Cele marketingowe.
2. Produkt.
3. Cena.
4. Dystrybucja.
5. Promocja (formy promocji np. rodzaje reklam, ulotki, plakaty).
6. Planowane środki na promocję.

VI. ANALIZA SWOT
1. Opis szans i zagrożeń (mocne i słabe strony).

VII. ANALIZA FINANSOWA
1. Szacowany przychód w ciągu roku.
2. Szacowane koszty w ciągu roku.
3. Rachunek wyników.
4. Bilans zamknięcia.
5. Prognoza przychodów i plan rozwoju firmy w następnych latach.

JAK OBLICZYĆ KOSZTY?



1. Zastanówcie się, co jest niezbędne do rozpoczęcia działalności. Musicie pamiętać o wynajęciu lokalu, konieczności wyposażenia go, itd. Możecie skorzystać z posiadanych już przedmiotów, które każdy ze wspólników wniesie jako wkład rzeczowy. Pamiętajcie także, że każdy z was dysponuje kwotą 10 000 wirtualnych złotych.

2. Zdecydujcie, z jakich surowców będziecie korzystać i gdzie będziecie się w nie zaopatrywać (w jakich fabrykach, hurtowniach) oraz skąd weźmiecie środki do produkcji (np. maszyny do szycia).

3. Oszacujcie wynagrodzenie dla pracowników (jaka kwota za godzinę, za etat lub wynagrodzenie za dzieło). Pamiętajcie, że w przypadku zatrudnienia kogoś na umowę - zlecenie i umowę o pracę odprowadzamy składki na ubezpieczenie ZUS i zaliczkę na podatek dochodowy do Urzędu Skarbowego.

4. Obliczcie podatek, który będziecie musieli zapłacić od osiągniętego z waszej działalności zysku. Na potrzeby naszego projektu zakładamy, że podatek od dochodu należy obliczyć wg stawki liniowej 19 %, nie uwzględniając kwoty wolnej od podatku oraz ulg i zwolnień.

W rzeczywistości stawka podatku może zależeć od rodzaju spółki, np. wspólnicy spółki jawnej rozliczają się z Urzędem Skarbowym indywidualnie, płacąc podatek od osób fizycznych, a spółka z o.o. jako osoba prawna płaci podatek dochodowy od osób prawnych - CIT (ang. Corporate Income Tax), który w 2004 roku wynosi 19%. W obu przypadkach podstawę opodatkowania stanowi dochód, czyli różnica między przychodami, a kosztami ich uzyskania.

5. Pamiętajcie o kosztach działalności waszej firmy, takich jak: zużycie energii, wody, rachunek telefoniczny, koszty transportu, promocji, reklamy.

6. Wszystkie zdarzenia gospodarcze: transakcje, zakupy, wypłaty powinny być zapisane. Rejestrujcie dokumenty z nimi związane i gromadźcie je w jednym miejscu. Wystawiajcie wszystkie rachunki na firmę, a na fakturze dopisujcie przedmiot transakcji. Osobą odpowiedzialną za to jest księgowy.



JAK OSZACOWAĆ PRZYCHODY?

1. Oszacujcie przychody, czyli to, ile możecie uzyskać ze sprzedaży waszych produktów. Aby obliczyć przychody, określcie ceny produkowanych przez was dóbr.

2. Uzasadnijcie, jaka cena będzie optymalna, czyli pozwoli na uzyskanie dochodu i przyciągnięcie klientów tzn. na przykład nie będzie dużo wyższa od cen produktów konkurencyjnych.

3. Ustalcie wielkość produkcji, biorąc pod uwagę zapotrzebowanie rynku.

4. Przychód ze sprzedaży obliczymy mnożąc wielkość sprzedaży i cenę jednostkową.

Wielkość sprzedaży = ilość produktów i usług, które sprzedamy (zakładana wielkość)



Cena jednostkowa = cena za jeden produkt/usługę = koszt wyprodukowania jednego produktu/usługi + marża (kwota, jaką chcemy zyskać na tym produkcie)



JAK OCENIĆ RENTOWNOŚĆ?

1. Oceńcie swoje zasoby i możliwości finansowe oraz przewidywane zyski.

2. Obliczcie, czy planowana działalność będzie rentowna. Wynik finansowy przedsiębiorstwa jest jednym z najważniejszych mierników jego sprawności. Wynik finansowy może być dodatni - wówczas nazywany jest zyskiem, a przedsiębiorstwo takie określane jest jako rentowne. W przypadku powstania ujemnego wyniku finansowego mówimy o stracie, a przedsiębiorstwo takie określamy jako deficytowe.

3. Możecie nawet obliczyć wskaźniki rentowności.

Rentowność przedsiębiorstwa - opłacalność produkcji danego przedsiębiorstwa lub konkretnego produktu; często oblicza się wskaźnik rentowności poszczególnych czynników wytwórczych - majątku, zatrudnienia i ziemi.


Wskaźniki rentowności:

* rentowność sprzedaży: iloraz zysku netto i wartości przychodów ze sprzedaży,

*rentowność majątku: iloraz zysku netto i przeciętnej wartości majątku (aktywów).

Przeciętną wartość aktywów oblicza się jako sumę stanu aktywów na początek i koniec okresu, dzieloną przez 2. Jest to najbardziej znany wskaźnik, zwany inaczej stopą zwrotu z aktywów (ROA)


KOSZTY DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ

Aby obliczyć koszty działalności gospodarczej należy przede wszystkim oszacować wstępne koszty uruchomienia działalności obejmujące zwykle:
a. opłaty sądowe i koszty księgowe,
b. koszty zezwoleń i koncesji (jeśli są wymagane),
c. koszty zakupu środków trwałych ( w tym maszyn i urządzeń, środków transportu, wyposażenia biura, komputerów i oprogramowania i innych),
d. koszt zapasów początkowych,
e. wydatki na początkową promocję mającą na celu poinformowanie klientów o rozpoczęciu funkcjonowania,
f. inne koszty, ściśle uzależnione od charakteru działalności i wielkości nowej firmy.


Drugą grupą kosztów, które należy wziąć pod uwagę, są bieżące koszty działalności. W zdecydowanej większości przypadków podmioty gospodarcze zaczynają przynosić zyski dopiero po pewnym czasie. Przez pierwszych kilka miesięcy istnienia firmy należy się liczyć z koniecznością pokrywania kosztów jej funkcjonowania nawet z własnych środków. Do kosztów tego typu należą przede wszystkim:
a. płace zatrudnionych pracowników,
b. materiały wykorzystane do produkcji wyrobów (w przypadku firmy o charakterze produkcyjnym),
c. koszty eksploatacji biura (energia elektryczna, cieplna itp.),
d. koszty działalności promocyjnej,
e. inne koszty mające na celu utrzymanie sprawnego funkcjonowania firmy.


Należy także sporządzić program sprzedaży odzwierciedlający plany dotyczące wielkości przychodów w danym okresie. Porównanie planowanych przychodów i kosztów pozwoli na określenie, jak długo trzeba będzie dofinansowywać działalność nowej firmy i kiedy pojawią się zyski. Może się wówczas okazać, że posiadany kapitał nie jest wystarczający. Wtedy trzeba będzie skorzystać z obcych źródeł finansowania np. kredyty.

PRZYCHODY Z DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ

Przychody, które uzyskujemy ze sprzedaży produktu nie są jedynymi, na które może liczyć każda firma.

Dodatkowo można mówić o przychodach uzyskiwanych z dewident, ze sprzedaży udziałów i papierów wartościowych. Zyskach z prowizji od udzielonych pożyczek oraz odsetkach od nich i należności, w tym także zawarte są odsetki za zwłokę w zapłacie.


Na pozostałe przychody operacyjne składają się:

· przychody ze sprzedaży i likwidacji środków trwałych, wartości niematerialnych i prawnych, inwestycji;

· przychody ze sprzedaży złomu i odpadów zaniechanej produkcji;

· otrzymane odszkodowania i kary;

· nadwyżki inwentaryzacyjne ("czysty zysk");

· otrzymane dotacje, subwencje;

· odpisy dotacji, subwencji i dopłat od podatku;

· otrzymane darowizny.

Do zysków nadzwyczajnych zalicza się:

· odszkodowania otrzymane za straty będące skutkiem wydarzeń losowych;

· przychody ze sprzedaży zorganizowanej części jednostki;

· odzyskane wartości związane z zaniechaniem lub zawieszeniem określonego rodzaju działalności jednostki;

· obniżenie zobowiązań wobec kontrahentów na skutek postępowania ugodowego, układowego i naprawczego.


To właśnie powyższe przykłady dochodów umożliwiają zarządzanie zyskiem w celu zwiększenia sprzedaży czy przychodów z racji reklamy produktu. Zysk ten nieraz zupełnie niezauważalny, a często źle wykorzystany staję się przyczyną stagnacji w firmie, braku jej rozwoju. Sugeruje się spożytkowanie powyżej wymienionych przychodów na reklamę, innowację produkcji, kontrolę jakości oraz na motywację pracowników. Najlepszy bowiem kapitał firmy, to nie posiadane przez nią lokaty w bankach czy inwestycje w nieruchomościach, ale dobrze prosperująca sprzedaż i rosnąca jej efektywność, dzięki wyspecjalizowanym i zadowolonym ze swej pracy ludziom. Dobrze zainwestowane aktywa pozwolą na przyciągnięcie większej ilości kontrahentów i nawiązanie współpracy o bardzo ważnym znaczeniu dla samej firmy i statusu jej marki w świecie rynkowej gospodarki.

Zważając na fakt, iż zysk to nic innego, jak uzyskany przychód z wielu źródeł pomniejszony o koszty produkcji, utrzymania firmy, reklamy itp., należy więc jak najlepiej przyłożyć się do przeniesienia go na kolejne zyski, tym razem bardziej znaczące. Nieustanne podnoszenie jakości produktu, zwiększanie popytu na niego oraz utrzymywanie odpowiedniej dla swej marki pozycji, zapewniają przetrwanie firmy w doskonałej formie wraz ze wzrastającym zadowoleniem z niej klientów. Inaczej mówiąc nie należy spoczywać na laurach (w tym momencie na zysku), lecz umieć go dobrze wykorzystać, a sukces będzie tym bardziej przyjemny.

RENTOWNOŚĆ

Powstanie straty nie oznacza, że firma rozwija się nieprawidłowo: przed sformułowaniem takiej tezy należy dokładnie zbadać, co stało się powodem takiego wyniku. Może się na przykład zdarzyć, że firma wygenerowała stratę w wyniku operacji księgowych. Z drugiej strony zysk netto może być pochodną wyższych przychodów finansowych, przy spadającej rentowności działalności podstawowej.


Wskaźniki rentowności
a. Wskaźniki rentowności majątku wyrażają procentowy stosunek wypracowanego przez przedsiębiorstwo zysku do przeciętnego stanu majątku (lub jego składników), który jest zaangażowany w prowadzoną działalność gospodarczą. Najbardziej znanym wskaźnikiem jest tu stopa zwrotu z aktywów ogółem określająca stosunek dochodu netto do aktywów ogółem:
Stopa zwrotu z aktywów pokazuje bardzo istotną zależność - produktywność majątku. W krajach zachodnich jest ona chyba najbardziej rozpowszechnionym wskaźnikiem, mierzącym efektywność działalności przedsiębiorstwa.
b. Wskaźnik rentowność majątku obrotowego obliczamy dzieląc zysk netto przez wartość majątku obrotowego.
Charakteryzuje on efektywne wykorzystanie majątku obrotowego. Wskaźnik rentowności majątku zwany jest także wskaźnikiem rentowności inwestycji. Jeżeli chcemy skoncentrować się na efektywności operacyjnej możemy wyłączyć odsetki. W takim przypadku w liczniku wystąpi zysk operacyjny.
c. Wskaźnik rentowności sprzedaży netto obliczamy dzieląc zysk netto przez wartość przychodów netto ze sprzedaży.
Wskaźnik ten mierzy zyskowność firmy po uwzględnieniu wszystkich wydatków tj. jaką część przychodów zmienia się na zysk.
Aby na jego podstawie określić atrakcyjność inwestycji w akcje danej spółki, należy porównać go z analogicznymi wskaźnikami innych spółek tej samej branży lub zbliżonej. Należy też porównać zmiany wskaźnika w czasie. Im wyższa jego wartość (w tym w porównaniu z innymi firmami w branży), tym pozycja spółki jest lepsza, bo działa ona coraz efektywniej.